Het gras kan altijd groener

Wist je dat gras geen afval is, maar een waardevolle grondstof voor allerlei producten? Arthur Wolleswinkel van de Business Unit Natuurlijk Kapitaal (BUN-K) verkent alle mogelijkheden van gras als grondstof. Maar zegt hij, zonder afzetmarkt geen innovatie. Daarom moeten we beginnen bij de vraag, en de productie hierop afstemmen.

Arthur Wolleswinkel, business developer BUN-K

Vertel eens Arthur, wordt gras ondergewaardeerd?
‘Ja, want vaak eindigt het op de composthoop, terwijl het zich uitstekend kan lenen als groene grondstof voor de productie van diverse zaken. Papier en karton, maar ook bouwmaterialen zoals isolatiemateriaal en biobased verkeersborden. Gras verdient een hoger plekje in de waardepiramide. Maar het is ook mogelijk om gras te vergisten tot biogas. Daarvoor hebben we tijdens de Infratech 2019 een samenwerkingsovereenkomst ondertekend met Hoogreemraadschap De Stichtse Rijnlanden en afvalverwerker Attero. Zie voor meer informatie onze projectpagina: Van Bermgras naar Biogas

Hoe ga jij gras aan de man krijgen?
‘Kijk, er zijn genoeg nuttige producten te bedenken waarvoor gras als grondstof kan dienen, maar waar het primair om gaat, is dat we iets gaan aanbieden waar vanuit markt of overheid vraag naar is. Tot nu toe hebben we vooral gekeken naar wat wij allemaal met gras konden doen, maar ik wil het omdraaien en beginnen bij het verkennen van een potentiële vraag in de markt. Van daaruit stel je eisen (specificaties) op aan de productiewijze van het gewenste product en vervolgens ga je op zoek naar de juiste technologie die kan voldoen aan de gestelde eisen.’

Wat is het voordeel van werken op deze manier?
‘Het voorkomt dat je iets maakt waar niemand op zit te wachten. Door te beginnen vanuit de vraag, stel je de afnemer c.q. eindgebruiker voorop, en kun je de business case beter valideren. Bij voldoende rendement voor alle ketenpartners in de business case kun je de opbrengsten vervolgens investeren in de kwaliteitsverbetering van niet alleen het product maar ook het beheer en onderhoud van de groene grondstof, het gras, in ons areaal.’

Automobilist rijdt van verzorgingsplaats De Kroon naar de A27 met uitzicht op een tractor die het talud van een viaduct maait.

 

 

 

Wat is jouw rol als business developer in dit proces?
‘Ik verken de afzetmarkt en probeer de vraag te vertalen naar ons beheer en onderhoud. Niet door gras op te dringen, maar door aan te haken bij de maatschappelijke urgentie van verduurzaming en circulair ondernemen. Iedereen wil aan de klimaatdoelstellingen voldoen en consumenten vragen dat ook van bedrijven, met name in de energie- en de bouwsector. Die beseffen terdege dat ze er iets mee moeten. Alleen moeten ze er wel van overtuigd zijn dat gras een concurrerend product oplevert ten opzichte van producten op basis van bijvoorbeeld minerale delfstoffen en fossiele grondstoffen. Als je kunt aantonen dat gras als vervangende grondstof tot een betere milieuprestatie leidt en een langere levenscyclus van het product garandeert, maak je al een grote stap voorwaarts.’

Heb je al een business case?
‘Ja, samen met Raab Karcher, onderdeel van de grootste bouwmarkt van Europa, zitten we in een experimenteel transitiejaar. Raab Karcher zet in op een duurzame bouwsector en heeft hiertoe het label Greenworks in het leven geroepen, waaronder een aantal applicaties van ons RWS-gras zal gaan vallen, zoals verpakkingen.

Inmiddels heeft Greenworks een Koplopersgroep Graskarton geformeerd. Ook zijn we met een aantal leveranciers van Raab Karcher bezig om grasbeton en andere vergroeningsproducten te ontwikkelen. Daarnaast laat Greenworks haar brochures drukken op graspapier. Als Rijkswaterstaat kunnen we daar met ons eigen drukwerk op meeliften, waardoor er gezamenlijk productievolume ontstaat. Zo snijdt het mes aan wel drie kanten: we dagen de markt uit, leveren de grondstoffen en kopen de producten die ervan worden gemaakt weer terug.’

Wat zou je RWS’ers en andere overheidsmedewerkers willen meegeven?
‘Kijk eens met andere ogen naar aanbestedingen – met name naar nieuwe gunningsmodellen, die innovators beloont – en oriënteer je op de mogelijkheden van gras als fantastische grondstof. Het vraagt om een andere kijk op zaken, bijvoorbeeld bij onderhoudscontracten. Nu wordt gras bijvoorbeeld op zeker moment gemaaid zoals omschreven in het prestatiecontract, maar grondstoftechnisch gezien zou je de oogstmomenten moeten afstemmen op de toekomstige verwerking en toepassing. Voor bepaalde toepassingen kun je beter gras oogsten aan het einde van de zomer, omdat het dan een houtachtiger structuur heeft en daarmee voldoet aan de specifieke producteisen.

Overigens, een mooi recent voorbeeld van gras als secundaire grondstof: ons eigen BUN-K-jaarverslag over 2018 is dit jaar op graspapier gedrukt waarin gras is verwerkt van RWS-areaal. Maar het Rijksvastgoedbedrijf zou als verantwoordelijke voor alle rijksoverheidsgebouwen bijvoorbeeld ook meer in termen van circulaire, groene materialen kunnen denken voor isolatie en gevelbeplating. Andere mogelijkheden zie ik in de inkoop van bijvoorbeeld schoonmaakartikelen en artikelen voor onze bedrijfscatering. Als overheid hebben wij een voorbeeldfunctie, laat die kans niet liggen!’

Meer weten over gras als grondstof? Of wil je een product laten drukken op RWS-graspapier? Neem contact op met Arthur Wolleswinkel via natuurlijkkapitaal@rws.nl